Niemieckie ludobójstwo na terenach Polski okupowanej przez III Rzeszę w latach 1939-1945 - Grynia Marianna

Tymczasem wrzesień 1939 roku rozpoczął dramat nie tylko jeńców, lecz także ich bliskich. Przeżycie okupacji było wielkim wyzwaniem zwłaszcza dla tych rodzin, w których przed wojną kobiety poświęcały się prowadzeniu domu. Autorka postanowiła przyjrzeć się trudnym losom tych rodzin w latach II wojny światowej: warunkom, w jakich przyszło im żyć, ciężarom okupacyjnej codzienności i represjom, a także obieranym przez nie strategiom przetrwania. Stara się także odpowiedzieć na pytanie, w jaki sposób pokrewieństwo z zamordowanym oficerem lub funkcjonariuszem wpływało na wojenne losy. Ważnym wątkiem książki jest porównanie sytuacji krewnych ofiar katyńskich pod obiema okupacjami - niemiecką i sowiecką. Historie tych rodzin - rozdzielonych przez wojnę, poddanych prześladowaniom, próbujących przetrwać - są niezwykle poruszające. Autorka postanowiła oddać głos samym bohaterom, dlatego głównym źródłem są tu relacje krewnych ofiar katyńskich. Dzięki podjętym szeroko badaniom udało się jej włączyć do obiegu historycznego także losy tych, których przeżycia dotychczas nie zostały opisane w publikacjach na temat sprawy katyńskiej.

Wojna wywiadu i aparatu terroru komunistycznego NRD i bloku wschodniego z państwem niemieckim i Zachodem. Zapis tajnych zmagań prowadzonych na terenie Niemiec przez wywiady – wschodnioniemiecki i sowiecki z kontrwywiadem zachodnioniemieckim oraz ekspozyturami aliantów.

Autorka wykazuje dalszą walkę o przekwalifikowanie niemieckiego obozu w Konstantynowie Łódzkim z przesiedleńczego na koncentracyjny.

Książka zatem zawiera liczne dokumenty niemieckie zdobyte w Państwowym Archiwum w Łodzi, liczne zdjęcia z rocznicowych spotkań byłych więźniów obozu oraz ich relacje udostępnione przez Jerzego Zielonkę z rejonu Kościana. Są też materiały dokumentalne oraz wspomnienia więźniów z innych terenów Wielkopolski, którzy przebywali w innych niemieckich obozach na terenie Łodzi w czasie trwania okupacji w latach 1939-1945, a także Polaków z Kresów, więzionych w obozie w Konstantynowie Łódzkim.

W Kraju Warty polityka III Rzeszy wobec księży i wiernych dwóch największych kościołów chrześcijańskich była szczególnie represyjna. Właśnie temu zagadnieniu poświęcona jest ta książka, której oryginalność polega na kompleksowym ujęciu tematu – losów Kościoła katolickiego i kościołów ewangelickich w Kraju Warty.

Dzięki dogłębnej analizie materiałów archiwalnych znajdujących się w zbiorach Instytutu Pamięci Narodowej, Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu oraz w zbiorach Archiwum Państwowego w Łodzi – powstała unikalna praca. Jej niezmiernie istotnym elementem jest analiza represji stosowanych wobec środowiska polskich i propolskich pastorów ewangelickich jako następstwo ich antyfaszystowskiej, patriotycznej postawy.