Leksykon zabytków architektury Mazowsza i Podlasia - Żabicki Jacek

Podlasie to kraina stanowiąca niegdyś niewielki fragment Wielkiego Księstwa Litewskiego. Jego głównym, niejako stołecznym miastem był wówczas Drohiczyn leżący nad Bugiem. A Bug stanowi dzisiaj granicę między Podlasiem północnym, zaczynającym się gdzieś pod Augustowem i wchodzącym w całości w skład województwa podlaskiego, a Podlasiem południowym, będącym częścią województwa lubelskiego i mazowieckiego, kończącym się w okolicach Parczewa. Na obszarze tym zachowało się wiele obiektów zabytkowych, wśród których wyróżniają się budowle pałacowe, należące niegdyś do znakomitych rodów. Na terenie Podlasia północnego będą to rezydencje Branickich, Ossolińskich, Lubomirskich, Starzeńskich oraz miejskie pałace fabrykantów. W obrębie Podlasia południowego zostały zbudowane dla Radziwiłłów, Sapiehów, Kiszków, Ogińskich czy Krasińskich. Niektórzy z właścicieli pałacowych siedzib nie byli zbyt majętni, ale wyróżniali się wielkim patriotyzmem, uczestnicząc w insurekcji kościuszkowskiej, powstaniach – listopadowym, styczniowym i warszawskim. Wiele z ich rezydencji zostało bezpowrotnie zniszczonych podczas wojen przetaczających się przez polskie ziemie, ale te, które się zachowały, zostały przedstawione w tej książce i stanowią wspaniałą opowieść o historii tych ziem.  

Zapraszamy w sentymentalną podróż po Kresach. Autorzy przedstawiają najcenniejsze zabytki i polskie pamiątki na terenie dawnych Kresów Wschodnich, znajdujących się obecnie w granicach Litwy i Białorusi. Są wśród nich: budowle sakralne, pałace i dwory, domy mieszkalne i zabudowania gospodarcze, mosty, bramy, cmentarze ? świadectwa polskiej kultury. Całość - ponad 500 obiektów - zilustrowana rzutami, planami oraz fotografiami z 2015 r. Album ten daje wspaniałą okazję do zapoznania się z obecnym stanem pozostawionego tam dziedzictwa polskiej kultury.

Historia Białorusinów Podlasia przedstawia dzieje odłamu narodu białoruskiego, poczynając od czasów, kiedy nie było jeszcze ani imienia Białorusini, ani nazwy Podlasie. Jednakże Białorusini to tylko uściślające określenie odwiecznych mieszkańców tych ziem, Rusinów. Również ziemie w przyszłości nazwane Podlasiem od wieków stanowiły pewną całość ? jako ziemia brzeska, a potem ziemia brzesko-drohicka.

Trudno nie zachwycić się unikalnymi zdjęciami wyjątkowego regionu, jakim jest bez wątpienia Podlasie. W albumie znajdujemy urokliwe fotografie miast, miasteczek i wsi oraz cudowne ujęcia przedstawicieli świata natury, którzy w tym miejscu czują się wyjątkowo dobrze. Są tu zdjęcia Dolin Biebrzy i Narwi, Białegostoku, Wasilkowa i wielu innych miejsc. Najnowsze techniki fotografii idą w parze z nieprzeciętnym warsztatem i artystycznym wyczuciem Autora. Doskonałym dopełnieniem tej unikalnej publikacji jest wstęp napisany przez wybitnego znawcę Podlasia prof. Adama Czesława Dobrońskiego.

Wznieś się na wyżyny!

Chcemy uchylić wrota naszego regionu, pokazać widoki urokliwe, z lekka okrasić je słowem, pobudzić ciekawość. Zapraszamy do wędrówki dolinami rzek, przez ostępy Puszczy Białowieskiej, Knyszyńskiej i Augustowskiej, Łomżyńskie, Suwalszczyznę, Sokólszczyznę. Przez miasta, miasteczka i byłe zaścianki. Zadziwicie się Państwo, jak wiele nowych zdjęć i faktów zawiera ten album.

Drewniane cerkwie, dawne synagogi, zabytkowe meczety. Kraina Otwartych Okiennic i Szlak Rękodzieła Ludowego. Podlasie to istna mozaika kultur, wyznań i narodowości. Wielbicieli natury przyciąga Puszcza Białowieska, w której można stanąć oko w oko z żubrem. Starorzecze meandrującego Bugu zachwyca dzikością, a w krajobrazie Suwalszczyzny dominują jeziora polodowcowe z których za najpiękniejsze uchodzą Wigry. W przewodniku Podlasie i Suwalszczyzna udało się zawrzeć to, co niezbędne, by zaplanować ciekawy wyjazd.

Podlasie i Suwalszczyzna to mieszanka dzikiej przyrody, wielokulturowości, sielskich pejzaży i bogatej historii. Południe regionu to przenikające się światy religii i natury. Dech w piersiach zapierają cztery wyjątkowe parki narodowe – Biebrzański, Białowieski, Wigierski i Narwiański. Wiele tu cerkwi i prawosławnych krzyży, gdzieniegdzie rozbrzmiewają religijne śpiewy. Na zachodzie rytm życia wyznaczają wody – rzeki i malownicze jeziora. Suwalszczyzna natomiast to sanktuarium ciszy, w którym nie brak łagodnych wzniesień i ludzi o gościnnych sercach.

Eseje i minireportaże z wypraw do mało znanych, często zapomnianych miejsc na nizinie mazowieckiej i w górach, związanych z polską historią, kulturą i tradycją . Barwne opisy współczesności szlacheckich zaścianków, miast i miasteczek uzupełniają historyczne relacje z okresu ich świetności przed laty. Nastrojowe zdjęcia Autora ukazują piękno i urok miejsc często pomijanych przez masowych turystów i badaczy przeszłości naszego kraju, a wartych zauważenia i docenienia.